Rzecznik finansowy do likwidacji – niektóre opinie.
Rząd wysłał do Sejmu projekt przewidujący wchłonięcie instytucji Rzecznika Finansowego przez Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
Zgodnie z projektem, za ochronę klientów, którzy korzystają z usług podmiotów rynku finansowego ma odpowiadać prezes UOKiK.
Ma On działać, np. W sprawach indywidualnych wynikających ze składania reklamacji, tj. Zgłoszenia zastrzeżeń dotyczących świadczonych usług przez podmiot rynku finansowego, złożonego przez Klienta.
Zdaniem rządu, ta zmiana pozwoli na lepszy monitoring rynku, a to z kolei przełoży się na efektywność postepowań w sprawach ochrony zarówno indywidualnych, jaki i zbiorowych interesów konsumentów.
Dodatkowo rozszerzenie dostępnych źródeł informacji o naruszeniach prawa występujących na rynku finansowym, pozwoli zdaniem autorów zmiany, na lepsze wykorzystywanie instrumentów prawnych, które obecnie posiada prezes UOKiK.
Czy likwidacja Rzecznika Finansowego może uderzyć w konsumentów?
Wiele środowisk apeluje o rezygnację z prac legislacyjnych prowadzących do likwidacji urzędu Rzecznika Finansowego.
Stanowczo wobec zapisów procedowanej ustawy, sprzeciwiają się nie tylko prawnicy, przedsiębiorcy, rzeczoznawcy, dziennikarze. Do tego grona dołączyły trzy ministerstwa rządu Premiera Morawieckiego oraz Prezes Narodowego Banku Polskiego.
Ich zdaniem resort finansów chce doprowadzić do osłabienia budowanego od lat systemu ochrony praw konsumentów, a to skutkowało będzie obniżeniem poziomu ochrony indywidualnego klienta instytucji finansowych. Protestujący naukowcy wyrażają opinię, że projekt Ministerstwa Finansów doprowadzi do tego, że będziemy mieli do czynienia z jeszcze większą ilością ofiar afer finansowych.
Kilka przykładów opinii naukowców.
„Projektowana ustawa przewiduje kumulację uprawnień Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ze szkodą dla systemu ochrony klienta podmiotu rynku finansowego (…) W tej sytuacji jako niezasadne należy ocenić zniesienie Rzecznika Finansowego i przekazanie jego obecnych kompetencji Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów”. | Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego |
“Projektowana likwidacja instytucji Rzecznika Finansowego nie może uzyskać poparcia ministra sprawiedliwości, z uwagi m.in. na fakt, że stoi ona w sprzeczności z dominującym w Unii Europejskiej i na świecie instytucjonalnym modelem ochrony konsumentów”. | Ministerstwo Sprawiedliwości |
„(…) Projektowana zmiana może prowadzić do systemowych niejasności, a w konsekwencji również wpłynąć niekorzystnie na efektywność wykonywania zadań z zakresu indywidualnych spraw związanych z rynkiem finansowym. Taka sytuacja pośrednio może wpływać na decyzje wydawane względem instytucji finansowych z bezpośrednim bądź pośrednim udziałem Skarbu Państwa. (…) | Ministerstwie Aktywów Państwowych |
„(…) Uzasadnienie do projektu ustawy m.in. odwołujące się do raportu Najwyższej Izby Kontroli z dnia 8 kwietnia 2013 r. (zatem sprzed lat przed uchwaleniem ustawy o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i o rzeczniku finansowym, która m.in. zmierzała do unormowania omawianego w raporcie obszaru), na potrzeby zbudowania tezy o potrzebie zwiększenia skuteczności i efektywności systemu ochrony konsumenta rynku finansowego – nie w pełni pozwala na zbudowanie kategorycznego przekonania, że rzeczywiście uzasadnienie, a co za tym idzie sam projekt, odzwierciedlają wynik aktualnych analiz (…)” | prezes Narodowego Banku Polskiego |
Niejednokrotnie słyszy się głosy, że założenia projektu są sprzeczne z tendencjami światowymi oraz zaleceniami unijnymi. Naruszają one dobre praktyki realizowane w kwestiach skutecznej ochrony indywidualnej konsumentów.
Podsumujmy.
Grono naukowców wypowiadające się w temacie proponowanych zmian, obawia się, że Połączenie Rzecznika Finansowego z UOKiK może zapoczątkować tendencję ogólnej likwidacji tego typu instytucji, co na pewno odbędzie się ze szkoda dla konsumentów (opinia autora).